Bijgewerkt op 27-09-2011

Dalarna

Klik op een miniatuur om de foto te zien
of houd je muis stil boven het plaatje voor de naam.

We gaan naar het noorden, via Sigtuna naar Uppsala, helaas is er niet veel te bezichtigen in september, maar deze oude universiteitstad, waar Lineus al college gaf, ligt heel mooi aan beide oevers van een rivier. De grote kathedraal is dicht wegens restauratie ; veel is er verwoest door een grote brand in 1702, maar het Gustavianum en de universiteitsbibliotheek bleven gespaard. De � Carolina Rediviva ï¿½ is de grootste bibliotheek van Zweden met meer dan 2 miljoen boeken. We bekijken het pronkstuk, de � Codex Argentum ï¿½, �n boek met de 4 evangeli�n, waarschijnlijk afkomstig uit Ravenna maar gestolen tijdens veldtochten in Polen. Ook hangt er de � Carta Marina ï¿½ van noord Europa uit 1539 in Veneti� gedrukt. In de vroege middeleeuwen, lang voor de stichting van Stockholm, was Gamla Uppsala de hoofdstad van Svealand, na Sigtuna. Iets verderop ligt Oud Uppsala, in de 6^de eeuw al de zetel van de koningen van Svealand ; ook hier bevindt zich de 4^de en kleinere grafheuvel waar recht gesproken werd. Dit was het laatste bolwerk van het heidendom.

Verder trekken we door het noorden van Uppland en zien voor het eerst de grote bossen, dennen, sparren en berken met honderden meertjes ; het is van een onvoorstelbare schoonheid, je voelt de vrijheid die er vanuit gaat, de kracht van de natuur, hier zijn wij mensen nietige schepsels. Dan door naar de kust van de Oostzee en stoppen in G�vle.

Ik citeer uit een folder :
   � G�vle (soms ook Gevle geschreven) is een Zweedse stad in het landschap G�strikland en de provincie G�vleborgslan. Het is zowel de hoofdstad van die provincie als van de gemeente G�vle. De stad heeft 68.700 inwoners en een oppervlakte van 4179 hectare. De stad ligt minder dan 200 km ten noorden van Stockholm. Ieder jaar in de kersttijd wordt in het centrum een grote bok van stro opgezet : de G�vlebok. Deze wordt bijna elk jaar uit baldadigheid in brand gestoken.
   In 1446 werd de stad stadsrechten verleend door Christoffel III van Denemarken, wat het ��n van de oudste steden van Norrland maakt. In het verleden was het een haven waar veel hout verscheept werd, nu is het een opslagplaats voor aardolie. ï¿½

Na veel zoeken en uiteindelijk vragen (en ik versta het antwoord) vinden we het beeldig vissersdorp B�nan, echt de moeite van de omweg waard. Ook hier zoals overal die roodbruine houten huizen, die schitteren in de zon, wat boffen we met het weer ; die roodbruine kleur ontstaat door het mengen van ijzeroxide door de verf, het is dan 10 jaar bestand tegen weersinvloeden.

Via Falun komen we in het veel geprezen Dalarna, po�tisch landschap van groene heuvels, glanzende meren, uitgestrekte wouden en op de achtergrond de wazig blauwe bergen, op 800 m ligt de boomgrens. Overal roodbruine houten huisjes en zilverwitte berken, daarbij krijgen we nog de herfstkleuren toe met bloeiende hei en de zon. Ik heb al vaak tijdens onze reizen gedacht in het paradijs terecht te zijn gekomen, deze keer weet ik het zeker. In Dalarna zijn in de herfst de dagen even lang als de nachten, de zon komt om 6 uur op en gaat om 18 uur onder. Ik lees dat het in december zelfs nacht is van 14u46 tot 9u08, 5� uur zon en in juni van 21u27 tot 2u33, 19 uur zon ; wat een verschillen. We rijden tot het Siljan meer en belanden in T�llberg, wat is het hier mooi en ongerept.

Ik citeer uit een folder :
   � T�llberg, Zwedens hart :
   Halverwege Zweden in het hartje van de provincie Dalarna, ca 520 km van G�teborg ligt een gebied, een soort � Zweeds modellandschap ï¿½, dat alles van Zweden�s natuurschoon in zich heeft verzameld. Po�tisch golvende heuvels, glanzende meren, doodstille bossen en rode houten huizen afgebiesd met een randje wit. Dalarna, wellicht de meest bekende provincie van Zweden wordt ook wel � miniatuur Zweden ï¿½, � Ziel van Zweden ï¿½ of � Zweden�s hart ï¿½ genoemd.
   Dalarna is ook de bakermat van folklore, tradities en niet toevallig vestigden zich hier beroemde Zweedse kunstenaars : Selma Lagerl�f, Carl Larsson, Stina Sunesson, Zorn en vele anderen. Ge�nspireerd door hun omgeving, de warme houten woningen met brede knoestige planken, glanzend gewreven of beschil�derd in de typische boerenstijl, de traditionele weefkunst die op zo�n treffende wijze het oude volksleven weergeeft ; leefden zij hier met de gastvrije bevolking, die tot op de dag van heden hun kunstschatten bewaart.
   Aan de brede oevers van het Siljan meer verscholen ligt het � ansichtkaart ï¿½-dorpje T�llberg. De kriskras gebouwde oorspronkelijke grote boerenhoeves, waarvan vele tot werkelijk prachtige hotels zijn omgebouwd, vallen net als alle andere gebouwen en gebouwtjes onder Zweden�s monumentenzorg. ï¿½

Dankzij de in Holland gekochte hotelcheques en het bijbehorend boekje vinden we het fraai en gezellig familiehotel, Siljansg�rden.

Ik citeer uit een folder :
   � Dalecarlian hotel :
   Met een mooi uitzicht ligt het charmant, traditioneel houten hotel Dalecarlian aan de kust van het Siljan meer, waarin men goed kan zwemmen, met een tuin. 24 gastkamers, velen met douche. Sauna beschikbaar. Volledig of half pension, veel geliefde Zweedse menu�s. Prettige gemeenschappelijke ruimten, b.v. de Dalecarlian stijlkamer met zijn grote open haard. In de zomer : tennisbaan, minigolf en roeiboten. In de wintertijd een ski paradijs, met sleetochten. Centraal gelegen voor interessante activiteiten en mooie sightseeings tochten. ï¿½

Gewaarschuwd dat men in Zweden om 6 uur eet, komen we om 5 voor 6 aan en worden in een mooie oude stijlkamer ontvangen. Later drinken we er koffie bij een brandend houtvuur met Mozart op de achtergrond, in ronde houten stoelen die nog lekker zitten ook. We krijgen een grote kamer en badkamer in een dependance met een ongelofelijk mooi uitzicht op het Siljan meer. De midzomerfeest versierselen, de triomfbogen en masten met haantje staan er nog, verdord en wel. We blijven er dan ook 2 nachten.

Zondag 12 september � maken we onder de meest ideale weersomstandigheden een tocht rond het Siljan meer ; de weg ten noorden van T�llberg gaat vlak langs het meer, arme Geert konden we nu maar zeilen. We stoppen in R�ttvik. Vlak daarvoor bevindt zich S�deras, de poort naar Siljan, waar de wegen 70 en 80 bij elkaar komen op een punt waar je niets dan water en heuvels kunt zien, kilometer na kilometer. Waarom is het hier zo mooi ? Het antwoord is dat de schoonheid van het gehele gebied Siljan zijn oorsprong heeft in ��n van de grootste prehistorische meteorieten ter wereld.

Ik citeer uit een folder :
   � De kerk van R�ttvik ligt direct aan het Siljan meer. Aangezien de mensen in vroegere tijden meestal per boot kwamen, was het zo gemakkelijker bereikbaar. Van de zuidelijke en westelijke dorpen kwamen een groot aantal kerkboten, die gebruikt werden om parochianen elke zondag naar de kerk te vervoeren, in hun vrolijke traditionele kostuums. Deze mooie oude traditie is opnieuw ingesteld in zekere mate. Op mooie zondagen, vooral op de Midzomerdag, worden de authentieke kerkboten geroeid naar de ochtenddienst in de kerk van R�ttvik.
   Voor hen die paarden gebruikten werden een aantal � kerkstallen ï¿½ gebouwd om de kerk heen. In het algemeen, hadden de boeren hun eigen stallen om de dieren tijdens de dienst in te zetten. De kleine grijze huizen zijn exponenten van de ontwikkeling van verschillende architecturale stijlen sinds de 18^de eeuw. Twee groepen stallen worden nog bewaard : diegene gebouwd voor parochianen van de westelijke dorpen op de helling leidend naar de kerk, en die in Lejonbacken (de Heuvel van de Leeuw) voor kerkgangers van Gardsj�, het noordoostelijke deel van de parochie. ï¿½

Wat een leuk stadje en een mooie kerk, waarvan de oudste delen uit de 13^de eeuw stammen. Keurig op tijd, om half elf wachten we met een buslading Zweedse toeristen (de enige die we in die 2 weken zien) op de beloofde kerkboten ; het is echt een mooie zondag, maar helaas verschijnen ze niet.

We bekijken al die oude stallen, waarbij je heel duidelijk de isolatielaag van berkenschors kunt zien ; elke zichzelf respecterende boer bezat een paardenstal bij de kerk, er zijn er nog 90 over, de meeste uit de 17^de eeuw.

7 km na R�ttvik bevinden zich natuurlijke bronnen midden in het bos. Het is een heerlijke wandeling erheen, over een bruggetje met snelstromend water, zalige bosbessen en de zon. In de 19^de eeuw werd op vele plaatsen in Zweden naar olie geboord, zonder resultaat ; sinds die tijd spuit het water hier overal omhoog. Dit is echt een onverwacht en fantastisch gezicht.

Daarna rijden we om het meer heen naar Mora, een grote industri�le stad, maar maken eerst en omweg naar Nusn�s om het vervaardigen van het Dalarna paardje te zien : � st�ngd ï¿½. Het historisch houten paard van Mora is een uitdrukking van cultuur en tradities en, door de jaren heen, heeft het zich tot een symbool voor heel Zweden ontwikkeld. Natuurlijk heb ik er 3 gekocht van verschillende maten, die nog in de boekenkast staan te pronken. Dan maar naar Mora, waar we onze picknickbox aan het water uitpakken ; we hebben precies het uitzicht als op de foto, maar zonder boten of mensen. Na een lekkere lunch met kn�ckebr�d en warme koffie trekken we verder zuidwaarts naar het eiland Soller�n verbonden met een lange brug. Helaas zoals we verder overal ontdekken zijn er geen openlucht musea meer open met oude boerderijen en ouderwetse gebruiksvoorwerpen, gelukkig hebben we er ��n gezien bij Turre. We bekijken wel de mooie roze kerk uit 1780 met zijn grote klok uit 1530. Vanaf de Gesundaberget aan de overkant, die we met 2 stoeltjesliften bereiken, heb je een fantastisch uitzicht op de lange brug en Soller�n. Dan gaan we weer zuidwaarts door vele bossen met die heerlijke rijpe bosbessen, door dorpjes aan het water en langs de Vikinggrafheuvels ; vinden een leuk kaffestuga waar ze heerlijke koffie serveren, in een leuk kannetje met zelfgemaakte bonbons, en komen uiteindelijk zeer voldaan in T�llberg terug, precies op tijd voor het avondeten.

Zie verder bij Bergslagen � V�stmanland � V�rmland. 

terug naar begin van pagina

je kunt me bereiken door op het envelopje te klikken Reacties lijken me erg leuk !